مراکز شهری

مقبره امامزاده سید حمزه بن موسی بن جعفر (ع)

مقبره امامزاده سید حمزه بن موسی بن جعفر (ع)

سید حمزه بن موسی بن جعفر (ع) یکی از نوادگان امام موسی بن جعفر (ع) است که مقبره وی در محله سرخاب‌ تبریز، در محل‌ تقاطع‌ خیابان‌ ثقه الاسلام‌ و بازارچه سید حمزه‌ قرار دارد و سابق از شکوه‌ و عظمت‌ بسیار زیادی‌ برخوردار بوده‌ است‌. صاحب‌ کتاب‌ «روضات‌ الجنان‌ و جنات‌ الجنان‌» شکوه‌ و زیبایی‌ و بلندی‌ بنا را تعریف‌ کرده‌ و گنبد و عمارت‌ مقبره‌ را «از کمال‌ ارتفاع‌ با آفتاب‌ برابر» ستوده‌ است‌. سید حمزه ، که‌ در دربار غازان‌ خان‌ از جایگاه...

ادامه مطلب

بنای استوار و با صلابت ارک علیشاه تبریز

بنای استوار و با صلابت ارک علیشاه تبریز

ارک تبریز در قرن هشتم هجری توسط  تاج الدین علیشاه وزیر الجایتو بنا شده است و یکی از زیباترین ارک های ایران به شمار می‌رود اما بر اثر زلزله و گذر زمان تا قسمتی خراب شده است. ارک تبریز یا ارک علیشاه در مرکز شهر کهن تبریز، در ضلع جنوبی تقاطع خیابان امام خمینی و فردوسی قرار دارد و امروزه فضای اطراف آن برای برگزاری نماز جمعه مورد استفاده قرار می گیرد. قسمت جنوبی آن دارای طاقی بزرگ بوده که فرو ریخته است. عرض این بنا سی متر و ارتفاع آن ۲۶ متر ا...

ادامه مطلب

نگاهی کوتاه به مجموعه دانشگاهی ربع رشیدی

نگاهی کوتاه به مجموعه دانشگاهی ربع رشیدی

اشاره: این تحقیق بر گرفته و تلخیصی از کتاب «بررسی روش اداری و آموزشی ربع رشیدی» است که در سال ۱۳۶۵ توسط محمد مهدی بروشکی به زیور طبع آراسته شده است. مرجع و منبع اصلی اطلاعات ما در مورد مجموعه عظیم ربع رشیدی ، وقفنامه ای است که با خط خواجه رشیدالدین فضل الله ـ موسس ربع رشیدی ـ نوشته شده است. نسخه اصلی این وقفنامه تا سال ۱۳۴۸ شمسی در دست بازماندگان ذکاء الدوله سراجمیر بوده است که توسط انجمن آثار ملی ، از این خانواده خریداری شده است و هم اکنو...

ادامه مطلب

خانه علی مسیو ؛ خانه فکر مشروطه خواهان

خانه علی مسیو ؛ خانه فکر مشروطه خواهان

علی مسیو یکی از شخصیتهای برجسته و مشهور نهضت مشروطه در آذربایجان بود و این خانه منسوب به او می باشد.  وی یکی از بنیانگذاران دسته مجاهدین تبریز و از رهبران ایشان بوده و همیشه در سختی ها پای مردانگی پیش گزارده و گره از کارها می گشود. در تابستان ۱۲۸۷ هجری شمسی که رحیم خان به تبریز آمد علی مسیو چون خانه اش در زیر پای سواران او بود از آنجا بیرون آمده و به محله امیرخیز نزد ستارخان رفت. رحیم خان خانه او را به تاراج برد. پسر بزرگ علی مسیو حاجی خا...

ادامه مطلب

خانه سلماسی ؛ موزه سنجش

خانه سلماسی ؛ موزه سنجش

خانه سلماسی متعلق به اوائل حکومت قاجاریه و توسط خاندان حیدرزاده احداث و توسط خانواده سلماسی از خانواده های قدیمی تبریزی توسعه و تکمیل شده است.     ساختمان شامل سردر با کاربندی آجری و هشتی و راهرو ورودی حوضخانه، طنبی سه دری بزرگ در شمال و طنبی های (نشیمن) جانبی در اضلاع شرقی و غربی، آب انبار و حیاط باغچه است. این قطعه بیرونی ساختمان اصلی است. ساختمان اندرونی در سالهای پیش تفکیک و نوسازی شده است. بخش اصلی ساختمان در ضلع شمالی حیاط واقع ...

ادامه مطلب

خانه بهنام ؛ زیباترین خانه تبریز

خانه بهنام ؛ زیباترین خانه تبریز

زیباترین خانه شهر بعد از ورود اسلام به ایران این منطقه باز هم اهمیت خود را حفظ کرد و همچنان محل وقوع حوادث تاریخی زیادی بود. بنابراین اگر از طرفداران تاریخی و فرهنگ ایران هستید، مطمئن باشید که آذربایجان زنده ترین گوشه تاریخی ایران است که هنوز هم می توانید در آن بناهای تاریخی سالم و سرپایی پیدا کنید که شناسنامه هویتی این منطقه هستند. در گذشته بخشی از سرزمین تاریخی ماد بود که به «ماد کوچک» شهرت داشت. در دوره ساسانیان هم یکی از مهم‌ترین...

ادامه مطلب

خانه اردوبادی ، از عمارت های اعیان نشین تبریز

خانه اردوبادی ، از عمارت های اعیان نشین تبریز

خانه اردوبادی   وسعت خانه اردوبادی چیزی حدود یک هزار و ۶۰۰ مترمربع است و اعیانی آن در ۳ طبقه بنا شده و اگر تصور می کنید که این ساختمان زیبا بعد از ۸۵ سال عمری که از خدا گرفته فاقد کاربری بوده و مخروبه است سخت در اشتباهید؛ از این بنا در حال حاضر به عنوان مرکز اسناد ملی شمال غرب ایران استفاده می شود و گنجینه ای است از اسناد و مدارک تاریخی بخش زیادی از آن به دوران مشروطه مربوط می شود چرا که شهر تبریز در زمان عباس میرزا محل سکونت ولی ...

ادامه مطلب

بازار تبریز به روایت سفرنامه جهانگردان / گالری تصاویر

بازار تبریز به روایت سفرنامه جهانگردان / گالری تصاویر

بازار تبریز به عنوان یکی از مراکز بزرگ و مهم تجاری کشور از نادرترین بناهایی در سطح دنیا است که با چنین وسعتی به صورت سرپوشیده طراحی و اجرا شده است. ویژگی های ارجح معماری، الگوهایی برگرفته از معماری سنتی ایران و تغییر و نوآوری در آنها، بسیار کم نظیرند. تعدد و تنوع کاربری ها، نحوه سازماندهی فضاها (فضاهای مثبت و منفی)، شبکه معابر داخل بازار و اتصال به شبکه های شهری و غیره از نکات بسیار مهم بازار تبریز به شمار می آبند که همیشه در دوره ها...

ادامه مطلب

بازار بزرگ تبریز / حسن حبیبی

بازار بزرگ تبریز / حسن حبیبی

اشاره: مرحوم دکتر حبیبی در طول حیات پربارش، افزون بر فعالیتهای سیاسی و اجتماعی، به طور ویژه به عرصه فرهنگ توجه داشت و سالهای پایانی عمرش گرچه با بیماری توأمان بود، اما خوشبختانه به مقوله فرهنگ اختصاص یافت که محصولش کتابهای ارزشمند متعددی است که بنیاد ایران‌شناسی زیرنظر ایشان تهیه و تدوین می‌کرد و امیدواریم نهالی که به همت او کاشته شد و جان گرفت، پس از او نیز ببالد و به بار بنشیند. آنچه در پی می‌آید، بخشی از کتاب خواندنی (و البته دیدنی...

ادامه مطلب

عالی قاپوی تبریز محل کاخ های حکومتی شهر ، به روایت تصویر

عالی قاپوی تبریز محل کاخ های حکومتی شهر ، به روایت تصویر

عالی قاپوی تبریز (شمس العماره) مجموعه عمارت ها و کاخ های تبریز (واقع در استانداری کنونی) استانداری آذربایجان شرقی، فرمانداری و مجموعه بانک ملی مرکزی تبریز، همگی در اراضی بسیار وسیع مرکز شهر که قبلاً عالی قاپو یا شمس‌العماره نام داشت ساخته شده‌اند.  در محل کنونی استانداری عمارت چهار طبقه زیبایی باکلاه فرنگی بلند بود که آن را شمس‌العماره می‌گفتند. این بنا را نجفقلی خان پسر مرتضی قلی خان دنبلی ساخته بود. درآن هنگام این عمارت را (عالی قاپو) می‌گفتند. در زم...

ادامه مطلب

دورد قبیرلر ، مقبره پادشاهان روادی

دورد قبیرلر ، مقبره پادشاهان روادی

دورد قبیرلر (چهار منار – چهار قبر) مقبره پادشاهان روادی تبریز – گنبد امیر مولا مقبره پادشاهان روادی که چهارمنار نیز نامیده می شود یکی از اماکن تاریخی تبریز است که دیدن آن در هنگام گشت بازار بزرگ تبریز خالی از لطف نیست. چهار منار به زبان آذری دؤرد قبیرلر گفته می شود. این مسجد قدیمی در محله ای به همان نام یعنی چهار منار قرار دارد که یکی از محلات بیست و چهار گانه تبریز قدیم است.  نام محله چار منار یا چهارمنار کمتر به گوش م...

ادامه مطلب

مسجد حسن پادشاه ، از عناصر اصلی میدان صاحب آباد

مسجد حسن پادشاه ، از عناصر اصلی میدان صاحب آباد

مسجد حسن پادشاه، از عناصر اصلی میدان صاحب آباد مسجد حسن پادشاه در محوطه بازار دوه چی و میدان صاحب آباد (صاحب الامر) تبریز واقع شده است. ” حاج خلیفه کاتب چلبی “مولف کتاب ” جهان نما ” درباره این مسجد می نویسد : … جامع السلطان حسن که از بناهای اوزون حسن پادشاه آق قویونلو است و به طرز جوامع سلاطین و با سنگ تراش و سرب ساخته شده، بنای متین و باشکوهی است. در کنار صفه محراب، یک قطعه مرمر بلغمی بزرگ به طول و ع...

ادامه مطلب

مسجد کبود، فیروزه جهان اسلام

مسجد کبود، فیروزه جهان اسلام

گؤی مچید (مسجد کبود) ، فیروزه جهان اسلام یا عمارت مظفریه تبریز    طلاکاری های مسجد کبود طرح اصلی مسجد گؤی(کبود) تبریز تصویر گؤی مسجید (مسجد کبود) در مینیاتور مطراقچی عکس های قدیمی گرفته شده توسط جهانگردان اروپایی از مسجد کبود تبریز سنگ نگاره ها و کتیبه های مسجد کبود، شاهکاری کنده کاری روی سنگ نقاشی نقاش معروق فرانسوی Jules_Laurens از مسجد کبود تبریز قبل از تجدید بنا جهانشاه کبیر خاقان قره قویونلو ها و بانی مسجد کبود تبریز ...

ادامه مطلب

ربع رشیدی ، اولین و بزرگترین دانشگاه جهان 

ربع رشیدی ، اولین و بزرگترین دانشگاه جهان 

بنای ربع رشیدی در شهر تبریز  و در محله خوش آب و هوای باغمیشه واقع در دامنه‌های کوه بیلانکوه قرار گرفته است. به دلیل آب و هوای خوب منطقه اطراف این بنا پوشیده از درختان و فضای سبز است، همچنین پارک بزرگ ربع رشیدی، شمس تبریزی و چندین پارک و بوستان در نزدیکی ربع رشیدی قرار دارد. شهر تبریز یکی از کهن‌ترین شهرهای ایران است و  تاریخ اولیه آن به درستی معلوم نیست و بحث های زیادی در این رابطه مطرح شده است. اکتشافات اخیر نشان از وجود تمدن در شه...

ادامه مطلب